Zapobieganie mobbingowi w środowisku pielęgniarek i położnych stanowi istotny element budowania bezpiecznego i etycznego miejsca pracy. Zawód pielęgniarki i położnej opiera się na zaufaniu społecznym, współpracy zespołowej oraz wzajemnym szacunku. Dlatego przeciwdziałanie wszelkim formom przemocy jest nie tylko obowiązkiem pracodawcy, ale także moralnym zobowiązaniem całego środowiska zawodowego.
Podstawę etyczną stanowi art. 23 pkt 2 Kodeks Etyki Pielęgniarki i Położnej Rzeczypospolitej Polskiej, który wskazuje, że pielęgniarka i położna powinna w relacjach zawodowych kierować się zasadami wzajemnego szacunku, lojalności oraz solidarności zawodowej. Oznacza to obowiązek reagowania na przejawy nieetycznych zachowań, w tym nękania, poniżania czy izolowania współpracowników. Milczenie wobec mobbingu może zostać uznane za naruszenie zasad etyki zawodowej.
Z kolei przepisy Kodeks pracy w art. 94³ nakładają na pracodawcę obowiązek przeciwdziałania mobbingowi. Mobbing definiowany jest jako działania lub zachowania dotyczące pracownika lub skierowane przeciwko niemu, polegające na uporczywym i długotrwałym nękaniu bądź zastraszaniu, wywołujące zaniżoną ocenę przydatności zawodowej, poniżenie, ośmieszenie lub izolowanie z zespołu. Pracownik, który doświadczył mobbingu, ma prawo dochodzić swoich roszczeń przed sądem pracy.
W praktyce zapobieganie mobbingowi w środowisku pielęgniarek i położnych powinno obejmować kilka kluczowych działań. Po pierwsze, konieczne jest tworzenie jasnych procedur zgłaszania nieprawidłowości oraz zapewnienie ochrony osobom zgłaszającym. Po drugie, warto prowadzić regularne szkolenia z zakresu komunikacji interpersonalnej i rozwiązywania konfliktów. Po trzecie, istotne jest budowanie kultury organizacyjnej opartej na dialogu i wsparciu, w której przełożeni reagują na pierwsze sygnały napięć w zespole.
Szczególną rolę odgrywają osoby pełniące funkcje kierownicze – oddziałowe, przełożone pielęgniarek czy dyrekcja placówek medycznych. To na nich spoczywa odpowiedzialność za kształtowanie atmosfery pracy zgodnej zarówno z normami prawa, jak i zasadami etyki zawodowej. Przestrzeganie przepisów prawa pracy oraz zasad etycznych sprzyja nie tylko ochronie pracowników, ale także poprawia jakość opieki nad pacjentem.
Zapobieganie mobbingowi w środowisku pielęgniarek i położnych jest więc wspólną odpowiedzialnością pracodawców i pracowników. Połączenie regulacji prawnych z normami etycznymi tworzy spójny system ochrony godności zawodowej oraz wzmacnia profesjonalizm tej grupy zawodowej.
A jeśli macie pytania, chcecie przedyskutować ten temat lub inny, to Rzecznik odpowiedzialności zawodowej serdecznie zaprasza w czasie pełnionego dyżuru 09 i 23.03.2026 r. w godz. od 14.00-15.00 do siedziby Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych w Koninie lub po wcześniejszym telefonicznym (+48 63 244 44 50) umówieniu dogodnego terminu spotkania.
proce Rzecznik odpowiedzialności zawodowej
Joanna Wasicka
